Samen aan de slag met veiligheid

6 april 2023

Veiligheid is een belangrijk thema bij RIBW Overijssel. Iedereen heeft met veiligheid te maken en kan op zijn manier bijdragen aan een veilig woon- en werkklimaat. Daarom is onze Visie Voor Veiligheid er op gericht om mensen met elkaar in gesprek te laten gaan en aan het denken te zetten. Ook de bewoners en begeleiders van één van onze woonlocaties in Zwolle zijn de afgelopen tijd aan de slag gegaan met het thema veiligheid: door samen te werken aan een grote muurschildering rondom hun brandblusser keken zij naar de vraag ‘wat betekent veiligheid voor jou?’

Brandblusser wordt kunst

Beeldend kunstenaar Dennie Boxem begeleidt het zogenoemde Team-artwork. Hierbij maak je met een groep één kunstwerk waarbij iedereen de ruimte krijgt voor zijn of haar eigen inbreng. Dennie: “We hebben dit project heel erg vanuit de bewoners benaderd. De brandblusser is een heel herkenbaar symbool voor veiligheid, maar veiligheid is natuurlijk meer dan dat: naast fysieke veiligheid heb je bijvoorbeeld ook psychologische en sociale veiligheid. Daarom zijn we begonnen met een brainstormsessie met de bewoners en het team om te kijken naar vragen als ‘wat is veiligheid voor jou?’ en ‘wat heb jij nodig om je veilig te voelen?´

Verbinding

Een lastige vraag: veiligheid betekent natuurlijk niet voor iedereen hetzelfde. Daarom was het met dit project belangrijk om de verbinding op te zoeken. Frans Juurlink, Woonbegeleider aan de Kleimos: “Je bent samen iets aan het maken en hoe dan ook kijk je elkaar een keer aan, je praat met elkaar en moet echt contact maken om tot een geheel te komen. De bewoners vonden dat eerst wel spannend: ‘wat wordt er verwacht van mij? Wat gaan we dan op de muur zetten en kan ik dat?’ Moeilijk vooruit kunnen kijken is iets wat goed past bij autisme, maar nadat Dennie langs kwam om over het project te praten en foto’s te laten zien zijn we samen met de groep gaan brainstormen zodat het echt een project van de bewoners werd.”

Op je eigen tempo

In totaal is de groep over een periode van anderhalve maand bezig geweest met het kunstproject. Dennie: “Nadat we bedacht hadden wat de basis van de schildering moest worden, heb ik samen met mijn stagiairs eerst twee dagen gewerkt aan de schildering van de boom. Daarna hebben we 3 schilderavonden gepland met de bewoners. Voorop staat altijd dat het goed moet voelen voor de bewoners: niets is verplicht en rekening houdend met waar iedereen zich fijn bij voelt.”

Beschermlaag

Tussen de schilderavonden met Dennie door hadden de bewoners de tijd om zelf ook verder te gaan met hun creaties. Bewoner Bryan: “Het was leuk we dit samen hebben gedaan, maar soms vond ik het ook wel heel erg druk en dan sla ik dicht en loop ik even weg. Ik associeer veiligheid met bescherming maar kon niet iets fysieks bedenken om te schilderen. Daarom heb ik als metafoor een bellenblaas met een bubbel op de muur gezet. De bubbel kan je zien als een soort 360 graden beschermlaag tegen prikkels en stress, die bescherming betekent voor mij veiligheid.”

Comfortzone

Frans: “De bewoners moesten af en toe best even uit hun comfortzone stappen, veel bewoners hebben een ASS-diagnose en sommigen vonden het soms toch best wel druk. Het is uiteindelijk een mooie plaat geworden. We geven wel eens informatiebijeenkomsten of rondleidingen aan nieuwe bewoners, het kan niet missen dat deze tekening dan in het oog springt. Dan is dit schilderij ook een mooie praatplaat om te kunnen laten zien: wij vinden veiligheid en regels belangrijk en dit kunnen we je er over vertellen. Het mooiste vind ik dat dit project echt samen gedaan wordt. Je bent samen met je huisgenoten iets moois aan het maken en dat bindt je aan elkaar. Wij als begeleiders hebben bijvoorbeeld ook meegewerkt aan het schilderij: je doet het echt samen.”